Σε κατάσταση συναγερμού βρίσκεται η παγκόσμια αγορά, καθώς ένα νέο κύμα οικονομικής αβεβαιότητας απειλεί να τινάξει στον αέρα τις διεθνείς εφοδιαστικές αλυσίδες. Οι τιμές των ναύλων έχουν πάρει κυριολεκτικά «φωτιά», σημειώνοντας μια εκτόξευση της τάξης του 80% μέσα σε μόλις έναν μήνα και ξυπνώντας μνήμες από τις χειρότερες μέρες της κρίσης στην Ερυθρά Θάλασσα.
Με την απειλή ενός νέου γύρου σκληρών αμερικανικών δασμών να προκαλεί πανικό, οι επιχειρήσεις σε όλο τον κόσμο έχουν επιδοθεί σε αγώνα δρόμου για να προλάβουν να στοκάρουν εμπορεύματα.
Η εκτόξευση στα ναύλα
Τα ναύλα στα δρομολόγια μεταξύ Ασίας και ανατολικής ακτής των ΗΠΑ, καθώς και μεταξύ Ασίας και Ευρώπης, κατέγραψαν την περασμένη εβδομάδα τα υψηλότερα επίπεδα τιμών τους από το καλοκαίρι του 2024, όταν η κρίσιμη αυτή εμπορική αρτηρία είχε ουσιαστικά κλείσει μετά από μια σειρά επιθέσεων με πυραύλους και drones κατά εμπορικών πλοίων από τους αντάρτες Houthi στην Υεμένη.
Στελέχη της αγοράς δήλωσαν ότι η προσμονή των νέων αμερικανικών δασμών τον επόμενο μήνα μετέφερε νωρίτερα την ετήσια αύξηση της ζήτησης στις μεταφορές, η οποία συνήθως ξεκινά όταν οι έμποροι λιανικής γεμίζουν τις αποθήκες τους πριν από τις περιόδους αγορών της Black Friday και των Χριστουγέννων.
Η τιμή για ένα εμπορευματοκιβώτιο 40 ποδών (FEU) -που αποτελεί πρότυπο μέτρησης για τον κλάδο- μεταξύ Κίνας και ανατολικής ακτής των ΗΠΑ αυξήθηκε στα 7.880 δολάρια την περασμένη εβδομάδα, σημειώνοντας άνοδο 62% σε σχέση με έναν μήνα νωρίτερα, σύμφωνα με την πλατφόρμα ναυτιλιακών δεδομένων Freightos. Οι ναύλοι μεταξύ Κίνας και Μεσογείου σημείωσαν άλμα 47%, φτάνοντας τα 6.431 δολάρια.
Ο δείκτης Platts Container Index, που μετρά τα ναύλα για τη μεταφορά εμπορευματοκιβωτίων μέσω ωκεανού στις βασικές παγκόσμιες εμπορικές διαδρομές, έκανε άλμα 80% μέσα στις 30 ημέρες έως την Τετάρτη (24/6/2026), αγγίζοντας το υψηλότερο επίπεδό του από τον Απρίλιο του 2022.
Η απειλή δασμών από Trump
Η κυβέρνηση Trump σχεδιάζει να επιβάλει δασμούς τουλάχιστον 10% σε δεκάδες χώρες από τα τέλη Ιουλίου, έπειτα από έρευνα σχετικά με πρακτικές καταναγκαστικής εργασίας. Επιπλέον δασμοί σε βιομηχανικά αγαθά αναμένεται να ανακοινωθούν τον επόμενο μήνα.
«Η αβεβαιότητα γύρω από τους δασμούς και το κόστος των καυσίμων (bunker) έχει προκαλέσει πρόωρη φόρτωση εμπορευμάτων (frontloading), ιδιαίτερα προς τις ΗΠΑ, ωθώντας τους ναύλους σε απότομη άνοδο», ανέφερε η BIMCO, η μεγαλύτερη ένωση πλοιοκτητών στον κόσμο.
Το Γραφείο του Αντιπροσώπου Εμπορίου των ΗΠΑ (USTR) δήλωσε αυτόν τον μήνα ότι προτίθεται να επιβάλει δασμούς σε 60 χώρες επειδή δεν λαμβάνουν επαρκή μέτρα για την πρόληψη της εισαγωγής αγαθών που κατασκευάζονται με καταναγκαστική εργασία, θέτοντας τους Αμερικανούς εργαζόμενους σε μειονεκτική θέση.
Η Κίνα, η ΕΕ, η Ινδία, η Ιαπωνία και το Ηνωμένο Βασίλειο συγκαταλέγονται μεταξύ των μεγάλων οικονομιών που στοχοποιούνται από την πρόταση, η οποία θα καθορίζει δασμούς μεταξύ 10% και 12,5%. Οι ΗΠΑ θέλουν οι νέοι δασμοί να είναι έτοιμοι όταν λήξει ένας παγκόσμιος δασμός 10% στις 24 Ιουλίου.
Οι επιχειρήσεις «προσπαθούν, όπου αυτό είναι λογικό και συμφέρον για εκείνες, να μεταφέρουν φορτία στις ΗΠΑ πριν από αυτή την προθεσμία, ή τουλάχιστον ένα μέρος των εμπορευμάτων τους», δήλωσε ο Michael Aldwell, εκτελεστικός αντιπρόεδρος θαλάσσιων logistics στην Kuehne+Nagel, τη μεγαλύτερη εταιρεία διαμετακόμισης εμπορευμάτων στον κόσμο βάσει όγκου.
Ο Judah Levine, επικεφαλής έρευνας στη Freightos, δήλωσε ότι οι υψηλότεροι ναύλοι προκλήθηκαν επίσης από το γεγονός ότι πελάτες και εταιρείες διαμετακόμισης μετέφεραν νωρίτερα τις αποστολές τους για να αποφύγουν πιθανές αναταραχές το καλοκαίρι, καθώς και από το αυξημένο κόστος καυσίμων ως αποτέλεσμα της τρέχουσας κρίσης στη Μέση Ανατολή.
Συνήθως, οι εταιρείες με μακροχρόνια συμβόλαια πληρώνουν για τα καύσιμα σε τριμηνιαία βάση, προκειμένου να συνυπολογίζονται οι διακυμάνσεις των τιμών.
Οι μεγάλοι εισαγωγείς «μετέφεραν μέρος του όγκου της περιόδου αιχμής (peak season) πριν από εκείνη την αύξηση του Ιουλίου», δήλωσε ο Levine.
Ακόμα πιο… μακροπρόθεσμα σχέδια
Ο Jonathan Colehower, διευθύνων σύμβουλος παγκόσμιων δραστηριοτήτων και εφοδιαστικών αλυσίδων στην εταιρεία τεχνολογίας UST, ανέφερε ότι οι γεωπολιτικές αναταράξεις και τα εμπορικά μέτρα ώθησαν ορισμένες εταιρείες να προγραμματίζουν πιο μακροπρόθεσμα από ό,τι στο παρελθόν.
«Ίσως δεσμεύονται υπερβολικά ή προχωρούν σε υπερβολικές παραγγελίες... αλλά πολλές εταιρείες σκέφτονται ότι είναι προτιμότερο να έχουν το κεφάλι τους ήσυχο».
Οι τιμές ανά FEU παραμένουν χαμηλότερες από τα ιστορικά υψηλά των 9.800 δολαρίων που καταγράφηκαν το 2024, σύμφωνα με τη Freightos, όταν τα πλήγματα των Χούθι ανάγκασαν τα πλοία να εκτραπούν από τον κρίσιμο εμπορικό διάδρομο και να κάνουν τον γύρο του Ακρωτηρίου της Καλής Ελπίδας, αυξάνοντας τη διάρκεια του ταξιδιού έως και κατά δύο εβδομάδες.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών